Με «κουπόνια» δεν πέφτουν οι τιμές -Του Θωμά Κιούση

Με «κουπόνια» δεν πέφτουν οι τιμές

Του Θωμά Κιούση-Οικονομολόγος, πρ. δημοτικός σύμβουλος δήμου Θηβαίων

Με επιδοματικού χαρακτήρα παροχές επιχειρείται και αυτήν τη φορά, όπως και το 2022 με την Ουκρανία, να αντιμετωπιστούν οι συνέπειες της κρίσης που ξέσπασε εξαιτίας του πολέμου στην Μ. Ανατολή, αντί η έμφαση να δοθεί στη μείωση των φόρων.
Το μέγεθος και οι άμεσες χρονικά συνέπειες της κρίσης που πέρασαν και θα εξακολουθήσουν να περνούν στην καθημερινότητα και το κόστος ζωής, περιορίζουν όμως την πραγματική αξία και τη χρονική διάρκεια από τη θετική επίπτωση των μέτρων.
Μοιάζουν με παυσίπονα για να απαλύνουν τα συμπτώματα, για να προσφέρουν μια προσωρινή ανακούφιση, χωρίς να έχουν όμως τη δραστική ουσία για να αντιμετωπιστεί η αιτία, η ρίζα του προβλήματος.
Οι τιμές παραμένουν υψηλές και εξακολουθούν να «τρέχουν» ασταμάτητα όπως αποδεικνύεται και με τα τελευταία στοιχεία για τον πληθωρισμό και ειδικότερα, για τα είδη καθημερινής ανάγκης, κρέας, οπωροκηπευτικά, ενοίκια.
Ακόμα και οι ωφελούμενοι των παροχών δεν θα αποφύγουν σύντομα να πληρώσουν το κόστος από την ακρίβεια που υπάρχει σε όλο το φάσμα, από τα τρόφιμα και τα είδη πρώτης ανάγκης, μέχρι τα ράφια των καταστημάτων και τις υπηρεσίες.
Η ακρίβεια και οι πληθωριστικές πιέσεις παραμένουν άλυτο, δομικό και χρόνιο πρόβλημα. Το «θηρίο» του πληθωρισμού και της ακρίβειας παραμένει αλώβητο.
Άμεση συνέπεια, η χαμηλή αποτελεσματικότητα σε σχέση με το αφήγημα της στόχευσης των μέτρων για τους πιο αδύναμους και της δημοσιονομικής πειθαρχίας:
Το σύνολο των μέτρων προσεγγίζει το 1 δις από τα οποία περίπου 300 εκατ. είναι η ενίσχυση στον τομέα των καυσίμων για δύο μήνες.
Το Fuel Pass ειδικότερα, είναι ένα μικρό (αλλά συνολικά «ακριβό») ποσό, συνοδευόμενο από «δυσανάλογες» προϋποθέσεις, αφήνει αρκετούς κατόχους απ’ έξω και δεν επηρεάζει τις τιμές στην αντλία.
Η Ελλάδα, δεν αλλάζει κάτι, παραμένει στις πρώτες θέσεις παγκοσμίως από πλευράς ακρίβειας στην τιμή της βενζίνης και φυσικά της Ευρώπης, μαζί με χώρες όπως οι Σκανδιναβικές, αλλά με πολύ χαμηλότερο βέβαια επίπεδο αμοιβών.
Μια μείωση των φόρων στα καύσιμα όμως, όπως ο ειδικός φόρος κατανάλωσης (ΕΦΚ) θα ήταν μια ουσιαστική στήριξη σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Θα ήταν ένα οριζόντιο όφελος για την οικονομία με προστασία της αγοραστικής δύναμης που βρίσκεται στον πάτο της Ευρώπης, στα ίδια επίπεδα με τη Βουλγαρία, η οποία ξεκίνησε όμως από πολύ χαμηλότερη αφετηρία.
Θα ήταν ένα μέτρο με ακόμα μεγαλύτερη σημασία στήριξης για όλους.
Ειδικότερα για τις ασθενέστερες τάξεις και τα χαμηλότερα εισοδήματα, γιατί η δαπάνη για βασικές ανάγκες όπως τα καύσιμα για τις μετακινήσεις, έχουν πολύ μεγαλύτερη σημασία στις αποφάσεις σε σχέση με την κατανομή του διαθέσιμου εισοδήματος.
Θα απέτρεπε ταυτόχρονα κάθε φορά που ξεσπά μια κρίση προσεγγίσεις όπως «είμαι δικαιούχος;» και «κάτι είναι από το τίποτα…». Θα απέτρεπε τη γενικότερη αναμονή, τον εθισμό και την εξάρτηση από τα διάφορα επιδόματα και «κουπόνια», τα οποία απέναντι στην ακρίβεια και τις πάσης φύσεως επιβαρύνσεις που εκτοξεύουν το κόστος ζωής, παρέχουν μια πολύ μικρή ανταπόδοση και αδυνατούν να συμβάλλουν στην ουσιαστική και αναγκαία στήριξη και ειδικότερα των ασθενέστερων.
Η μείωση των φόρων όμως, όπως ο ειδικός φόρος κατανάλωσης στα καύσιμα, παρεμβαίνει στη ρίζα του προβλήματος, διαχέεται σε όλο το εύρος των μετακινήσεων, της εφοδιαστικής αλυσίδας και τελικά της οικονομίας, καθώς επηρεάζει συνολικά και όχι αποσπασματικά το επίπεδο των τιμών.
Ταυτόχρονα, η μείωση των φόρων θα ήταν μια ουσιαστική συμβολή για την ενίσχυση των επενδύσεων, τη στήριξη της παραγωγής, του τουρισμού, με αύξηση της παραγωγικότητας, της ανταγωνιστικότητας, του παραγωγικού πλουραλισμού και της ανάπτυξης της οικονομίας που με τη σειρά της θα έφερνε περισσότερα έσοδα στα κρατικά ταμεία. Και τελικά, στο πλαίσιο αυτό, θα έκανε πολύ πιο αποτελεσματικές και τις όποιες στοχευμένες επιδοματικές παροχές.

• Οικονομολόγος, πρ. δημοτικός σύμβουλος δήμου Θηβαίων